Стихи про войну на белорусском языке

Война оставила глубокий и болезненный след в белорусской памяти — в судьбах людей, в сожженных деревнях, в тишине полей. Эти стихи — не показной подвиг, а о человеческой боли, стойкости и тихом мужестве. Они звучат сдержанно, без крика, но с правдой, которая не стареет. Здесь слово — как свидетель, а строка — как память, которую невозможно потерять. Это попытка прислушаться к прошлому с уважением и ответственностью.

Ён стаяў моўчкі ля парога,
Не гучаў ні плач, ні крык.
Толькі шлях — адзін дарога,
І развітанне на міг.

Маці хустку паправляе,
Слёзы хавае ў далонь.
Вайна не пытае, не знае —
Бярэ і вядзе за агонь. 

Тут быў смех і хлеб на стале,
І галасы каля студні.
Цяпер — папялішча ў зямле
І цішыня безбудзённая, сумная.

Вецер ходзіць паміж сцен,
Якіх даўно ўжо няма.
І памяць стаіць, як цень,
Бо гэта — чужая вайна.

Сяло не крычала ў адказ,
Яно гарэла маўкліва.
І толькі зямля пра нас
Памятае ўсё справядліва. 

Піша ён няроўным радком,
Папера ў плямах і зломах.
«Я жывы. Не сумуй, родны дом,
Вярнуся — калі дапаможа».

Кароткія словы — як шчыт,
Без скаргаў і без прызнання.
Між радкоў — і страх, і блакіт
Надзеі на выратаванне. 

Лес маўчыць, але ўсё памятае —
Крокі, стрэлы, начны агонь.
Тут зямля людзей абдымае,
Хавае боль і стогн.

Партызаны ішлі без слядоў,
Як цені паміж соснаў.
Не дзеля славы і гучных слоў —
Дзеля жыцця і вёсак.

І лес захаваў іх імёны
У кожным шолаху лістоў. 

Дзіця не ведала слова «фронт»,
Але ведала страх.
Яго цацкай быў чорны грунт
І попел на руках.

Яно маўчала старэй за свой век,
Глядзела ў агонь без слёз.
Вайна забрала не толькі хлеб —
Яна забрала рост. 

Медаль ляжыць у старой скрыні,
Не свеціцца, не кліча.
Яго не носяць на грудзі —
Ён для памяці, не для звычаю.

За ім — дарогі, бруд і холад,
Таварышы без імён.
І ветэран маўчыць, як молад,
Што не вярнулася ў дом.

Гэты медаль не для вачэй,
А для сумлення людзей. 

Маці чакала не год і не два,
А ўсё жыццё, здаецца.
Яна навучылася жыць без слова,
Але з надзеяй у сэрцы.

Яе вокны глядзелі ў шлях,
Яе рукі — у пустэчу.
Вайна не сышла ў палях —
Яна засталася ў вечы. 

Ішлі па попеле, па зямлі,
Дзе трава не расце.
За спінай — спаленыя дні,
Наперадзе — змрок і снеж.

Ніхто не казаў «герой»,
Ніхто не чакаў узнагарод.
Проста ішлі за сабой,
Каб выжыў народ.

Гэта дарога без карт
Засталася ў крыві. 

Цішыня пасля бою гучней за стрэл,
Яна рэжа слых.
Там, дзе крык учора гарэў і кіпеў,
Сёння — толькі ўздых.

Зямля трымае чужы спакой,
Неба — без адказу.
І вайна яшчэ тут, з табой,
У кожнай маўклівай фразе. 

Не ўсіх назвалі па імёнах,
Не ўсім паставілі крыж.
Яны засталіся ў палёнах,
У рэках, у полі, між мж.

Іх памяць — не ў камянях,
А ў нашых простых словах.
Вайна жыве не ў баях,
А ў забытых лёсах. 

На фота — маладыя твары,
Усмешка — нібы наперакор.
Яны не ведалі, што пажары
Перапішуць іхны ўзор.

Глядзяць з мінулага проста,
Без гневу і без віны.
І кожны іх позірк — просьба
Не дапусціць новай вайны. 

Зямля памятае крокі і кроў,
Імёны без слоў і дат.
Яна не патрабуе гучных прамоў,
Яна хоча праўды назад.

Калі мы слухаем цішыню,
Яна пачынае гаварыць.
Пра тых, хто пайшоў у вайну,
Каб мы маглі жыць. 

Стары салдат сядзіць ля вакна,
Глядзіць на мір без спешкі.
Яму не сняцца парады і сцягі —
Толькі твары і сцежкі.

Ён не герой з падручніка,
Ён проста выжыў тады.
І гэта — яго адзнака,
Цана той вайны. 

У гэтай вёсцы няма смеху,
Няма галасоў маладых.
Вайна забрала іх без спеху,
Пакінуўшы пусты дых.

Хаты стаяць, як сведкі,
Без акон, без імён.
І кожная сцежка — гэта
Пытанне без адказаў і званоў. 

Памяць — не свята і не парад,
Не словы для гучных трыбун.
Гэта калі ты жывеш сто разоў,
Думаючы пра тых, хто загінуў.

Пакуль мы помнім без злосці і хлусні,
Пакуль беражом цішыню,
Вайна застанецца ў мінулых днях,
А не ў новым жыцці. 

Вайна пакінула ў беларускай памяці глыбокі і балючы след — у лёсах людзей, у спаленых вёсках, у маўчанні палёў. Гэтыя вершы — не пра подзвіг напаказ, а пра чалавечы боль, вытрыманасць і ціхую мужнасць. Яны гучаць стрымана, без крыку, але з праўдай, якая не старэе. Тут слова — як сведка, а радок — як памяць, якую нельга страціць. Гэта спроба слухаць мінулае з павагай і адказнасцю.